ค่าใช้จ่ายที่กฎหมายอนุญาตให้หักได้ 2 เท่า

นอกจากค่าใช้จ่ายต้องห้ามที่ไม่สามารถนำมาหักภาษีได้แล้ว ในบางกรณีกฎหมายภาษียังมีมาตรการส่งเสริมให้ธุรกิจลงทุนหรือพัฒนาศักยภาพองค์กร โดยอนุญาตให้นำ ค่าใช้จ่ายบางประเภทมาหักภาษีได้มากกว่าจำนวนที่จ่ายจริง เช่น หักได้ 2 เท่า ของค่าใช้จ่ายที่เกิดขึ้น เช่น ค่าใช้จ่ายในการฝึกอบรมหรือพัฒนาบุคลากร, จ้างงานผู้สูงอายุ 60 ปีขึ้นไป, ค่าจ้างคนพิการ และอื่นๆ ผู้ประกอบการจึงควรติดตามมาตรการภาษีที่เกี่ยวข้องในแต่ละช่วงเวลา เพื่อใช้สิทธิประโยชน์ทางภาษีได้อย่างเหมาะสม

ตัวอย่าง “กำไรทางบัญชี” ไม่เท่ากับ “กำไรทางภาษี”

ตัวอย่างต่อไปนี้แสดงให้เห็นว่ารายการเดียวกันอาจถูกมองต่างกันระหว่างบัญชีและภาษี

บริษัท A ทำธุรกิจซื้อ–ขายสินค้า

• ทุนจดทะเบียน 1,000,000 บาท

รวมรายได้ และค่าใช้จ่ายที่เกิดขึ้นระหว่างปี 2568

เปรียบเทียบกำไรสุทธิทางบัญชีกับกำไรสุทธิทางภาษี

รายการที่เป็นจุดต่างระหว่างทางบัญชีกับภาษี

1) ประกันสุขภาพ “ครอบครัวกรรมการ” 30,000 บาท

บันทึกเป็นค่าใช้จ่ายทางบัญชีของบริษัทได้ แต่ทางภาษีภาษีมองว่าเป็น ประโยชน์ส่วนตัวของกรรมการ ไม่เกี่ยวกับการดำเนินธุรกิจของบริษัท จึงถือเป็นค่าใช้จ่ายต้องห้ามตามประมวลรัษฎากร (แต่ถ้าเป็นประกันให้พนักงานตามระเบียบสวัสดิการบริษัท สามารถนำมาเป็นค่าใช้จ่ายทางภาษีได้)

2) ค่าเลี้ยงรับรองลูกค้า 70,000 บาท

ค่าเลี้ยงรับรองสามารถนำมาเป็นค่าใช้จ่ายทางภาษีได้ หากไม่เกินคนละ 2,000 บาทต่อครั้ง แต่ถ้าจ่ายเกินเพดานที่กำหนด ส่วนที่เกิน จะถูกตีเป็นรายจ่ายต้องห้าม ในเคสนี้ค่าเลี้ยงรับรองลูกค้าทั้งหมด 70,000 บาท แต่บริษัทสามารถนำมาเป็นค่าใช้จ่ายทางภาษีได้เพียง 4,500 บาท (รวมกันไม่เกิน 0.3% ของยอดรายได้ก่อนหักรายจ่าย หรือ จำนวนเงินทุนที่ได้รับชำระแล้ว แล้วแต่อย่างใดจะมากกว่า)

3) ค่าปรับชำระภาษีมูลค่าเพิ่มล่าช้า 18,000 บาท

ค่าปรับ/เบี้ยปรับ/เงินเพิ่ม ตามกฏหมายภาษีอากร เป็น “บทลงโทษทางกฎหมาย” ไม่สามารถนำมาบันทึกเป็นค่าใช้จ่ายทางภาษีได้

4) ค่าปรับปรุงอาคารสำนักงานใหญ่ 150,000 บาท

ผู้ประกอบการอาจเข้าใจว่า “เงินที่จ่ายเพื่อปรับปรุงออฟฟิศ = ค่าใช้จ่าย” แต่ในทางบัญชีและภาษีมองว่า ถ้าเป็นการปรับปรุงใหญ่ทำให้ทรัพย์สิน “ดีขึ้น/ใช้ได้นานขึ้น” จะถือเป็นรายจ่ายที่มีลักษณะเป็นการลงทุน

ดังนั้น ในปี 25X1 จะไม่สามารถนำมาเป็นค่าใช้จ่ายได้ทั้งจำนวน แต่ต้องบันทึกเป็นสินทรัพย์แล้วทยอยตัดค่าเสื่อมราคาเป็นค่าใช้จ่ายในแต่ละปี

5) ซื้อเครื่องจักรใหม่ 90,000 บาท

หลักการเดียวกันกับข้อ 4 สินทรัพย์ถาวรมีต้นทุนสูง และใช้งานได้เกินกว่า 1 รอบระยะเวลาบัญชี ต้องบันทึกเป็นสินทรัพย์แล้วทยอยตัดค่าเสื่อมราคาเป็นค่าใช้จ่ายในแต่ละปี

ค่าเสื่อมราคาเครื่องจักร ทางกรมสรรพากรกำหนดให้ตัดค่าเสื่อมไม่เกินอัตราร้อยละ 20 ต่อปี ดังนั้น ค่าเสื่อมราคาสำหรับเครื่องจักรดังกล่าวของปี 25X1 จึงเท่ากับ 90,000 หาร 5 ปี หรือ ได้เท่ากับ 18,000 บาทต่อปี

6) ค่าใช้จ่าย “ไม่มีใบเสร็จ” 20,000 บาท

ในทางภาษีกำหนดให้รายจ่ายต้องพิสูจน์ได้ว่าเกี่ยวข้องกับกิจการและเกิดขึ้นจริง หากไม่มีเอกสารหลักฐาน เช่น ใบเสร็จหรือหลักฐานผู้รับเงินชัดเจน สรรพากรถือว่าเป็นค่าใช้จ่ายต้องห้าม

7) เงินบริจาคให้เฉพาะตัวบุคคล 30,000 บาท

เป็นการให้โดยเสน่หาหรือช่วยเหลือส่วนตัว ไม่เข้าเงื่อนไขการบริจาคตามกฎหมายภาษีอากร ถือเป็นค่าใช้จ่ายต้องห้าม

8) บริจาคให้องค์กรสาธารณกุศล 10,000 บาท

รายจ่ายเพื่อการกุศลสาธารณะหรือเพื่อการสาธารณะประโยชน์ สามารถนำมาเป็นค่าใช้จ่ายทางภาษีได้ ในส่วนที่ไม่เกินร้อยละ 2 ของกำไรสุทธิ

จากตัวอย่าง การคำนวณกำไรสุทธิทางภาษีของบริษัท ดังนี้